Odluka o visini naknade za podsticanje proizvodnje električne energije-2025

Službeni Glasnik 14, 21.02.2025. godine

Na osnovu člana 28. st. (1) i (2) Zakona o energetici (“Službeni glasnik Republike Srpske”, broj 49/09), člana 46. Zakona o obnovljivim izvorima energije (“Službeni glasnik Republike Srpske”, broj 16/22) i člana 33. stav 1. tačka v) Poslovnika o radu Regulatorne komisije za energetiku Republike Srpske (“Službeni glasnik Republike Srpske”, broj 59/10), uz saglasnost Vlade Re- publike Srpske, Regulatorna komisija za energetiku Republike Srpske, na 120. redovnoj sjednici, održanoj 17. decembra 2024. godine, u Trebinju, d o n i j e l a j e

O D L U K U

O VISINI NAKNADE ZA PODSTICANJE PROIZVODNJE

ELEKTRIČNE ENERGIJE IZ OBNOVLJIVIH IZVORA

I.

Utvrđuje se jedinična naknada za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora u visini od 0,0007 KM/kWh, bez poreza na dodatu vrijednost, a primjenjuje se od 1. januara 2025. godine.

II.

Naknadom iz tačke I. ove odluke obezbjeđuju se sredstva za:

a) isplatu premija proizvođačima električne energije koji ostvaruju pravo na obavezan otkup po garantiranoj otkupnoj cijeni ili pravo na premiju za proizvodnju električne energije koju prodaju na tržištu ili koju koriste za vlastite potrebe,

b) pokrivanje dijela troškova balansiranja proizvodnih postrojenja koja rade u sistemu podsticanja u skladu sa propisima,

v) Fond za zaštitu životne sredine i energetske efikasnosti u iznosu jednakom 10% vrijednosti prikupljene naknade,

g) funkcioniranje Operatora sistema podsticaja u iznosu od 693.396 KM,

d) dio troškova funkcioniranja sistema izdavanja garancija o porijeklu proizvedene električne energije, koji se odnose na korištenja elektronskog registra garancija o porijeklu za 2025. godinu u iznosu od 62.000 KM.

III.

Naknada za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora zaračunava se svakom krajnjem kupcu u Republici Srpskoj u iznosu koji je jednak proizvodu jedinične naknade iz tačke I. ove odluke i preuzete aktivne elek trične energije i iskazuje se kao posebna stavka na računu krajnjeg kupca.

IV.

Ova odluka se objavljuje u “Službenom glasniku Republike Srpske” i na internet stranici Regulatorne komisije za energetiku Republike Srpske.

O b r a z l o ž e n j e

Odredbom člana 46. stav (4) Zakona o obnovljivim izvorima energije (“Službeni glasnik Republike Srpske”, broj 16/22) - u daljem tekstu: Zakon, propisano je da visinu naknade za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora utvrđuje odlukom Regulatorna komisija za energetiku Republike Srpske (u daljem tekstu: Regulatorna komisija), uz saglasnost Vlade Republike Srpske, dok je odredbom člana 47. stav (1) Zakona propisano da se iz sredstava za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora obezbjeđuju sredstva za premije za električnu energiju iz obnovljivih izvora energije, dio troškova balansiranja, troškove rada Operatora sistema podsticaja, dio troškova koji se odnose na funkcioniranje sistema izdavanja garancija o porijeklu, u skladu sa članom 22. stav 3. Zakona, kao i unapređenje mjera energetske efikasnosti i promoviranja proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora energije.

U skladu sa članom 46. Zakona, sredstva za podsticanje proizvodnje električne energije korištenjem obnovljivih izvora obezbjeđuju se iz naknade za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora, prihoda od prodaje garancija o porijeklu električne energije i prihoda po osnovu aktiviranja sredstava obezbjeđenja za preliminarno pravo na podsticaj.

Regulatorna komisija je, na 115. redovnoj sjednici, održanoj 7. novembra 2024. godine, utvrdila Nacrt odluke o visini naknade za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora u iznosu od 0,0007 KM/kWh, koji je upućen na javno razmatranje, sa mogućnošću dostavljanja komentara zainteresi- ranih lica do 20. novembra 2024. godine.

U skladu sa zaključkom, 19. novembra 2024. godine, u Trebinju, sa početkom u 12.00 sati, u sjedištu Regulatorne komisije

za energetiku Republike Srpske, Ulica kraljice Jelene Anžujske 7, održana je opća rasprava o Nacrtu odluke o visini naknade za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora. Pored učešća na općoj raspravi, Operator sistema je u propisanom roku dostavio pisano obrazloženje zahtjeva od 20. novembra 2024. godine, broj: 01-3272-4/24. Drugih komentara na Nacrt odluke nije bilo.

Nakon provedene procedure javnog razmatranja Nacrta odluke o visini naknade za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora, a na osnovu izvještaja voditelja postupka, Regulatorna komisija je, na 120. sjednici, održanoj 17. decembra 2024. godine, donijela Odluku o visini naknade za podsticanje proizvodnje električne energije iz obnovljivih izvora, kako je dato u dispozitivu ove odluke.

Naknadu za obnovljive izvore obračunava i naplaćuje snabdjevač krajnjih kupaca i prikazuje kao posebnu stavku na računu za električnu energiju.

Regulatorna komisija je utvrdila potreban iznos naknade za obnovljive izvore na osnovu: visine garantiranih otkupnih cijena i premija, odobrenih troškova za rad Operatora sistema podsticaja, planiranih troškova balansiranja, planirane proizvodnje iz obnovljivih izvora, referentne tržišne cijene, ostvarene razlike između ukupno obračunatih prihoda i rashoda Operatora siste- ma podsticaja u prethodnoj godini, iznosa sredstava (10% od prikupljene naknade) za Fond za zaštitu životne sredine i energetsku efikasnost (u daljem tekstu: Fond), planiranih troškova

koji se odnose na funkcioniranje sistema izdavanja garancije o porijeklu, te planirane potrošnje krajnjih kupaca u Republici Srpskoj.

Iznos jedinične naknade utvrđen je na osnovu parametara, kako slijedi:

- procijenjena preostala sredstva do 31.12.2024. godine u iznosu od 31.667.595 KM,

- planirana proizvodnja elektrana u sistemu podsticaja u 2025. godini u količini od 455.502.789 kWh,

Podatak o izvršenom povratu medicinskog sredstva:

- sredstava za troškove balansiranja u planiranom godišnjem iznosu od 136.746 KM,

- referentna tržišna cijena u iznosu od 0,1771 KM/kWh utvrđena na osnovu prosječno ostvarene referentne tržišne cijene u četiri prethodna kvartala,

- sredstava za Fond za zaštitu životne sredine i energetsku efikasnost (10%) u planiranom godišnjem iznosu od 644.281 KM,

- sredstava za rad Operatora sistema podsticaja u iznosu od 693.396 KM,

- dijela sredstava za funkcioniranja sistema izdavanja garancija o porijeklu proizvedene električne energije, koji se odnose na korištenja elektronskog registra garancija o porijeklu za 2025. godinu od strane Regulatorne komisije u iznosu od 62.000 KM, te

- planirane neto potrošnje električne energije u Republici Srpskoj za 2025. godinu u iznosu od 4.007.610.000 kWh.

Preostala sredstva do 31.12.2024. godine su procijenjena u ukupnom iznosu 31.667.595 KM. Ova sredstva obračunata su kao razlika između procijenjenog priliva sredstav Operatora sistema podsticaja u iznosu od 47.660.767 KM i procijenjenog odliva sredstava Operatora sistema podsticaja u iznosu od 15.993.172 KM u 2024. godini. U trenutku donošenja Odluke Regulatorna komisija je raspolagala podacima o realiziranim veličinama za prvih devet mjeseci 2024. godine, te je, s ciljem izrade Odluke, bilo neophodno izvršiti procjenu za posljednji kvartal 2024. godine.

Prilikom računanja potrebnih sredstava za isplatu premi- je korištena je prosječna tržišna referentna cijena u iznosu

od 0,1771 KM/kWh, utvrđena za prethodna četiri kvartala, u skladu sa Zakonom o obnovljivim izvorima energije, jer je Operator sistema podsticaja dužan da električnu energiju pro- izvedenu iz obnovljivih izvora u sistemu podsticaja plasira na tržištu električne energije.

Ukupno planirana proizvodnja elektrana koje su u sistemu podsticaja u iznosu od 455.502.789 kWh obuhvaća planiranu godišnju proizvodnju hidroelektrana koje su u sistemu podsticaja od 310.202.789 kWh, planiranu proizvodnju biogasne elektrane od 8.300.000 kWh i godišnju proizvodnju u MSE od 137.000.000 kWh, kao što je za 2025. godinu propisano Programom o korištenju obnovljivih izvora (u daljem tekstu: Program), koji je donijela Vlada Republike Srpske (“Službeni glasnik Republike Srpske”, broj 16/24). Zakonom je propisano da se iz naknade za obnovljive izvore obezbjeđuju i sredstva neophodna za rad Operatora sistema podsticaja, te da ova sredstva odobrava Regulatorna komisija na zahtjev Operatora sistema podsticaja. Mješoviti holding “Elektroprivreda Republike Srpske” - Matično preduzeće a.d. Trebinje, u funkciji Operatora sistema podsticaja, Regulatornoj komisiji je dostavio Zahtjev za odobrenje troškova rada Operatora sistema podsticaja za 2025. godinu, 8. novembra 2024. godine, sa protokolnim brojem: 01-3272-2/24, te obrazloženje za povećanje navedenih stavki troškova, dostavljeno 20. novembra. Regulatorna komisija je, na 120. redovnoj sjednici, donijela

Rješenje o utvrđivanju troškova rada Operatora sistema podsticaja, broj: 01-1248-2/24/P-120-1311, u iznosu od 693.396 KM.

Sredstva predviđena za obračun debalansa za proizvođače koji se već nalaze u sistemu podsticaja prihvaćena su u iznosu od 136.746 KM, koliko je navedeno u zahtjevu Operatora sistema podsticaja.

Sredstva za funkcioniranje Fonda za zaštitu životne sredine i energetsku efikasnost planirana su u skladu sa propi- sima kao 10% od planiranih prikupljenih sredstava u iznosu od 274.005 KM.

Sredstava za funkcioniranja sistema izdavanja garancija o porijeklu proizvedene električne energije, koji se odnose na korištenja elektronskog registra garancija o porijeklu za 2025. godinu od strane Regulatorne komisije, u iznosu od 62.000 KM, planirana su na osnovu zaključenog ugovora sa Grexel Systems Oy od 1. juna 2023. godine, a u skladu sa saglasnošću Vlade Republike Srpske.

Na osnovu navedenih veličina za 2024. godinu i izno- sa ulaznih parametara za 2025. godinu, utvrđen je konačni iznos sredstava koja je potrebno obezbijediti kroz naknadu za obnovljive izvore u 2025. godini u iznosu od 6.072.537 KM. Međutim, uzimajući u obzir sredstva preostala iz prethodnog perioda od 31.667.595 KM, namjenski prikupljena za poslove vezane za sistem podsticaja, a da se očekuje i funkcionalno izdvajanje OSP iz MH “Elektroprivreda Republike Srpske” - MP a.d. Trebinje, što će iziskivati troškove samostalnog poslovanja, te da bi se osigurao kontinuitet

funkcioniranja sistema podsticaja uz neophodnu likvidnost, procijenjeno je da je u budućem periodu potrebno osigurati priliv sredstava na račun Operatera sistema podsticaja i iznos naknade zadržati u iznosu od 0,0007 KM/kWh.

Uzimajući u obzir naprijed navedene činjenice u pogledu sredstava potrebnih za funkcioniranje sistema podsticaja u 2024. godini, utvrđena je jedinična naknada i odlučeno je kao u dispozitivu.

Na ovu odluku saglasnost daje Vlada Republike Srpske, kako je to propisano odredbom člana 46. stav 4. Zakona o obnovljivim izvorima energije.

Nakon pribavljanja saglasnosti Vlade Republike Srpske, Odluka će biti objavljena u “Službenom glasniku Republike Srpske”.

Broj: 01-1249-4/24/P-120-1312

Trebinje, 17. decembra 2024. godine

Predsjednik,

Vladislav Vladičić, s.r.