Elektroprivreda BiH: Smanjen vodostaj u HE Jablanica uticao na proizvodnju

U osvrtu na smanjeni nivo akumulacije hidroelektrane Jablanica, koji je za otprilike 4,5 metara niži u odnosu na prethodne godine, Elektroprivreda BiH je istakla da, uprkos kontinuiranim naporima za povećanje količine vode, uzroci leže u faktorima na koje gotovo da nisu mogli uticati.

Sušne prilike i hidrologija

Tokom proteklih osam mjeseci zabilježene su izrazito nepovoljne hidrološke prilike. Iako su određeni povoljni hidrološki momenti zabilježeni početkom oktobra 2024. i krajem marta 2025. godine, to nije bilo dovoljno za efikasnu pripremu akumulacije za ljetni period. Na početku 2025. godine, nivo vode bio je niži za približno 19 metara u odnosu na planiranu visinu, dok su prirodni dotoci tokom januara i februara bili manji za 21,5% u odnosu na očekivanja. Kao posljedica, u prvih pet mjeseci tekuće godine proizvodnja u HE Jablanica zabilježila je pad od 19,4 posto u poređenju s planom.

Balansiranje potreba i zaštita ekosistema

Uprkos dostupnosti i punom angažmanu proizvodnih kapaciteta, upravljanje radom hidroelektrane se provodilo vodeći računa i o očuvanju akumulacije, kao i o poštivanju obaveze održavanja biološkog minimuma. Između 1. aprila i 31. maja 2025. godine, voda je ispuštana iz akumulacije u skladu s potrebama sistema, ali i radi osiguranja ekološki propisanog protoka, posebno tokom zastoja u radu HE Rama.

Uloga HE Jablanica u elektroenergetskom sistemu

Elektroprivreda BiH naglašava da, uprkos tehničkim i hidrometeorološkim ograničenjima, snabdijevanje potrošača električnom energijom ostaje njen glavni prioritet. U uslovima otežane proizvodnje električne energije, izazvane dugotrajnim sušama, smanjenim isporukama uglja i tehničkim poteškoćama u termoelektranama, hidroelektrane često moraju brzo reagovati kako bi stabilnost sistema bila očuvana. To je, između ostalog, potvrđeno i tokom regionalnog raspada elektroenergetskog sistema u 2024. godini, kada se hitno posegnulo za rezervama vode iz akumulacija.

Društvena odgovornost i priprema za ljeto

Uoči ljetne sezone, kompanija nastoji da obezbijedi maksimalne količine vode u akumulaciji HE Jablanica. Time se ne samo ispunjavaju zahtjevi izdate vodne dozvole o minimalnom ispuštanju vode, već se omogućava i podrška lokalnim zajednicama kroz razvoj turizma. Poseban akcenat stavljen je na obavezu očuvanja životne sredine nizvodno od brane, koja ostaje prioritet bez obzira na trenutne hidrološke uslove.

Elektroprivreda BiH ponavlja da je HE Jablanica prije svega energetski objekat, izgrađen i projektovan za proizvodnju električne energije. Ipak, upravljanje akumulacijom se odvija u skladu s kompleksnim tehničkim, ekološkim i društvenim zahtjevima, uz nastojanje da se svi segmenti sistema održe funkcionalnim i stabilnim u izazovnim uslovima.