Turska predstavila motor Güchan: Potisak do 187 kN za borbene avione

Turska je na sajmu naoružanja SAHA Expo 2026 u Istanbulu predstavila novi avionski motor pod nazivom Güchan, za koji se tvrdi da može isporučiti znatno veću potisnu snagu u odnosu na mnoge aktuelne motore borbenih aviona.

Prema navodima predstavljenim na sajmu, turbo motor Güchan može dostići potisak do 187 kilonjutna (kN), što je približno dvostruko više u odnosu na motor M88 koji se koristi u francuskom borbenom avionu Rafale, a koji razvija oko 76 kN potiska.

Veći potisak, kako se ističe, omogućava avionima brže ubrzanje, duže održavanje visokih brzina te nošenje većeg tereta, uključujući naoružanje i gorivo, pod uslovom da je letjelica projektovana za takve performanse.

Fokus na nadzvučne brzine

Motor Güchan dizajniran je za obradu velikih količina zraka, što ga čini posebno pogodnim za visoke i nadzvučne brzine. Prednji ventilator ima prečnik od 46,5 inča, dok kroz motor, prema navodima, prolazi oko 420 funti zraka u sekundi.

Također, motor ima relativno nizak odnos obilaznog protoka od 0,68:1, što znači da se manji dio zraka koristi za tzv. „hladni“ tok oko jezgre motora. Takav dizajn smanjuje efikasnost u ekonomskom smislu, ali je karakterističan za motore koji su optimizovani za visoke brzine i nadzvučni let.

U poređenju s tim, motor M88 iz Rafalea pripada klasi manjih, višenamjenskih pogona namijenjenih avionima 4,5 generacije.

Materijali otporni na ekstremne temperature

Posebna pažnja u razvoju motora posvećena je turbinskim lopaticama koje moraju izdržati temperature više od 1.700 stepeni Celzijusa. U takvim uslovima koriste se napredni materijali, uključujući lopatice izrađene iz jednog kristala metala, kako bi se izbjegle strukturalne slabosti.

Prema navodima turskog Ministarstva odbrane, ove napredne komponente razvijene su i proizvedene u Turskoj.

Dva konkurentska motora za budući avion KAAN

Za budući turski borbeni avion KAAN trenutno se razmatraju dva pogonska rješenja. Kompanija Tusas Engine Industries (TEI) razvija motor TF35000, koji bi trebao isporučivati oko 156 kN potiska i koji je prvobitno bio planiran kao glavni motor za ovaj avion.

Oba motora, uključujući i Güchan, namijenjena su istoj platformi, ali se razlikuju po pristupu i očekivanim performansama.

Konačna odluka o tome koji će motor pokretati KAAN još nije donesena, a ključni faktori bit će brzina razvoja, pouzdanost i sposobnost da ispune zahtjeve modernog borbenog aviona.