Napad na ustavni poredak: Izdana naredba za privođenje Dodika, Viškovića i Stevandića

Tužilaštvo Bosne i Hercegovine (BiH) izdalo je sudskoj policiji naredbu za privođenje predsjednika Republike Srpske Milorada Dodika, premijera Radovana Viškovića i predsjednika Narodne skupštine Republike Srpske Nenada Stevandića, potvrđeno je za Radio Slobodna Evropa (RSE).

Nalog je izdat na dan kada je Narodna skupština RS trebalo da raspravlja o Nacrtu Ustava RS, što je još jedan secesionistički potez vlasti u RS, nakon što su prošle sedmice stupili na snagu zakoni o zabrani funkcionisanja sudskih i istražnih organa BiH na teritoriji tog entiteta.

Vlasti u Republici Srpskoj planiraju da definišu taj entitet u BiH kao državu srpskog naroda, da mu daju pravo na samoopredjeljenje, da osnuju svoju vojsku, i ukinu Vijeće naroda, prema radnoj verziji novog Ustava RS, u koji je Radio Slobodna Evropa (RSE) imao uvid. Radi se o odredbama koje su u suprotnosti sa Ustavom Bosne i Hercegovine.

Napad na ustavni poredak

Naredbu za privođenje Dodika, Viškovića i Stevandića je izdao tužilac Tužilaštva BiH Ćazim Hasanspahić, a na teret im se stavlja da su izvršili krivično djelo "napad na ustavni poredak".

Tužilaštvo je za privođenje naredbu izdalo sudskoj policiji, i zatražilo asistenciju Ministarstva unutrašnjih poslova (MUP) RS i državne Agencije za istrage i zaštitu SIPA.

Direktor Sudske policije RS Željko Dragojević rekao je za RTRS da Sudskoj policiji RS nije, niti može biti izdat nalog za privođenje, jer je to u nadležnosti SIPA i Sudske policije Suda BiH.

Narodna skupština RS bi 12. marta trebalo da raspravlja i o osnivanju specijalnog suda i tužilaštva za "zaštitu ustavnog uređenja".

Otkad je Dodik prvostepeno osuđen pred Sudom BiH na godinu dana zatvora i šest godina zabrane političkog djelovanja zbog nepoštovanja odluka visokog predstavnika, entitetske vlasti su usvojile niz neustavnih zakona.

Narodna skupština RS-a je 27. februara usvojila, a Dodik 5. marta potpisao ukaz o proglašenju zakona, koji se odnose na zabranu djelovanja pravosudnih i istražnih institucija Bosne i Hercegovine na području RS-a.

Jednostrano ukidanje nadležnosti države BiH na jednom dijelu njene teritorije nije u skladu sa Ustavom BiH i Ustavni sud BiH je ove zakone privremeno stavio van snage 7. marta.

Dodik je rekao da će se zakoni primjenjivati uprkos ovoj odluci.

Secesionističke prijetnje

Posljednji zakoni su naišli skoro na kompletnu osudu širom svijeta, od američkog državnog sekretara Marka Rubija (Marco), preko generalnog sekretara NATO-a Marka Rutea (Rutte), do više stranih ambasada u BiH.

Evropski parlament će na plenarnoj sjednici 12. marta raspravljati o secesionističkim prijetnjama u Bosni i Hercegovini.

Ustav BiH je Aneks 4. Dejtonskog mirovnog sporazuma, kojim je okončan rat u BiH 1995. godine. Prema tom dokumentu, država može preuzeti nadležnosti "u onim stvarima u kojima se o tome postigne saglasnost entiteta".

Praktično sve nadležnosti koje vlasti RS žele da "vrate" na entitetski nivo, prebačene su na nivo države glasanjem u oba doma Parlamenta BiH, za šta su glasali i predstavnici RS.

Prema Ustavu BiH, Republika Srpska i Federacija BiH su entiteti koji sačinjavaju Bosnu i Hercegovinu, i nemaju svojstva država. Isto tako, suverenitet i teritorijalni integritet je prema državnom Ustavu rezervisan samo za državu BiH, a ne i entitete.