Inflacija u Španiji skočila na 3,3 posto zbog naglog porasta cijene goriva

Godišnja inflacija u Španiji, prema preliminarnim podacima, porasla je u martu sa februarskih 2,3 posto na 3,3 posto, prije svega zbog naglog poskupljenja goriva izazvanog ratom na Bliskom istoku, objavio je danas Nacionalni institut za statistiku (INE).

Inflacija u Španiji je sada na najvišem nivou od juna 2024. godine. Cijene su porasle za jedan procentni poen u odnosu na februar, što predstavlja najveći mjesečni skok od maja 2022. godine, prenosi "Pais".

Blokada Hormuškog moreuza diktira cijene

Ključni faktor je rast cijena nafte na svjetskom tržištu nakon eskalacije sukoba krajem februara, kada su Sjedinjene Američke Države i Izrael izveli napade na Iran, koji je potom blokirao Hormuški moreuz, ključnu globalnu rutu za tranzit nafte.

Godišnja stopa bazne inflacije u Španiji za mart, bez hrane i energenata, iznosi 2,7 posto, što je isto kao u februaru.

Dodatni faktor rasta cijena jeste i takozvani bazni efekat u energetici, jer se aktuelne cijene struje porede sa znatno nižim nivoima iz prošle godine, kada su obilne padavine povećale proizvodnju hidroenergije i snizile troškove električne energije.

Prognoze i mjere Vlade

Prema procjeni OECD-a, prosječna inflacija u Španiji u 2026. godini mogla bi iznositi oko tri posto, pod uslovom da sukob na Bliskom istoku ne potraje dugo. Implikacije inflatornog rasta su brojne: više cijene oduzimaju ušteđevinu koja bi, u normalnim okolnostima, išla ka potrošnji, čime se šteti ekonomskom rastu.

Vlada Španije pokušava obuzdati šok paketom smanjenja poreza na energiju koji će, prema ekonomskom udruženju Funkas, potrošačima uštedjeti u prosjeku 90 evra mjesečno do juna.

"Prošle sedmice cijene goriva su pale zbog primjene poreskih mjera, iako i dalje osjećaju pritisak međunarodnih cijena, posebno u slučaju dizela, zbog viših cijena nafte, troškova prevoza i marži rafinerija", navelo je Ministarstvo ekonomije Španije u današnjem saopštenju.

Eksperte brine mogućnost prelivanja povećanja cijena goriva na druge sektore, odnosno takozvani efekat sekundarnog kruga, zbog čega bi brojni proizvodi mogli postati manje pristupačni usljed povećanih troškova transporta, prenosi Tanjug.