Lidl kažnjen sa milion eura zbog obmanjujućeg predstavljanja porijekla tjestenine

Sud Europske unije potvrdio je kaznu od milion eura kompaniji Lidl zbog pakovanja tjestenine marki Italiamo i Combino, ocijenivši da isticanje italijanskih simbola i motiva ne može prikriti činjenicu da je korištena pšenica stranog porijekla.

Višegodišnji pravni spor okončan je presudom kojom je Sud pravde Europske unije stao na stranu italijanskog regulatora za zaštitu konkurencije i tržišta (Agcm). Europske sudije zaključili su da korištenje italijanske zastave, natpisa koji upućuju na italijansko porijeklo te vizuala karakterističnih za Italiju može dovesti potrošače u zabludu ukoliko sirovina zapravo dolazi iz drugih država.

Presudom C-301/25 od 30. aprila 2026. godine potvrđena je sankcija od milion eura izrečena Lidlu Italija zbog nepoštene poslovne prakse. Predmet spora bile su ambalaže tjestenine Italiamo i Combino, za koje je utvrđeno da su kod kupaca stvarale utisak da je durum pšenica italijanskog porijekla, iako je nabavljana iz zemalja Europske unije i država izvan EU.

Istraga Antitrusta pokrenuta je još 2020. godine protiv pet prehrambenih kompanija zbog načina na koji su predstavljale porijeklo durum pšenice korištene u proizvodnji tjestenine od griza.

Prema nalazima Agcm-a, na ambalaži su korišteni slogani, boje i ilustracije koje su sugerisale italijansko porijeklo osnovne sirovine, dok su podaci o stvarnom porijeklu pšenice bili navedeni sitnim slovima i smješteni na manje uočljivim dijelovima pakovanja.

Osim Lidla, predmet istrage bili su Divella, De Cecco, Pastificio Cocco i Margherita Distribuzione sa brendom Passioni, tada povezanim s Auchanom. Za razliku od ostalih kompanija, koje su pristale na izmjene deklaracija i preuzele određene obaveze, Lidl je odlučio osporiti odluku pravnim putem.

Posebnu pažnju regulatora privukle su linije tjestenine Italiamo i Combino. Na pakovanjima brenda Italiamo nalazili su se italijanski trobojni simboli i slogan “Passione Italiana”, dok je Combino koristio motive italijanskih pejzaža i oznaku “Specialità italiana”. Prema ocjeni Agcm-a, takvi elementi kod prosječnog potrošača stvarali su dojam da je kompletan proizvodni lanac vezan za Italiju.

Istovremeno, stvarno porijeklo pšenice bilo je navedeno diskretno i teško uočljivo, zbog čega je regulator smatrao da se utiče na odluku kupaca prilikom odabira proizvoda.

Lidl je u postupku tvrdio da je postupao u skladu s Uredbom EU 1169/2011 o označavanju prehrambenih proizvoda, navodeći da su podaci o porijeklu pšenice ipak bili navedeni na ambalaži. Kompanija je smatrala da zbog toga ne može biti kažnjena prema pravilima o obmanjujućim poslovnim praksama.

Međutim, Sud pravde EU odbacio je takvo tumačenje, naglasivši da nije dovoljno samo formalno navesti informaciju o porijeklu, već da se mora posmatrati kompletan vizuelni prikaz proizvoda.

Sudije su istakle da dominantni vizuelni elementi na prednjoj strani ambalaže mogu kod potrošača stvoriti pogrešan utisak, posebno ako su podaci o stranom porijeklu sirovine prikazani sporedno i manje vidljivo.

U obrazloženju presude dodatno je navedeno da prosječni kupac odluku o kupovini često donosi u veoma kratkom roku, oslanjajući se prije svega na izgled pakovanja, a ne na detaljno čitanje deklaracija sa zadnje strane proizvoda.

Dok je Lidl nastavljao sudski spor, ostale kompanije obuhvaćene istragom ranije su izmijenile ambalažu svojih proizvoda.

De Cecco je uklonio italijansku zastavu i oznaku “Made in Italy” sa prednje strane pakovanja te preciznije naveo porijeklo pšenice, uključujući onu iz Kalifornije i Arizone. Divella je dodala jasnu napomenu da se tjestenina proizvodi od durum pšenice uzgojene u Italiji, zemljama EU i državama izvan EU, uz mljevenje u Italiji.

Margherita Distribuzione uklonila je regionalne reference i prikaz Italije sa brenda Passioni, dok je Pastificio Cocco izbacio elemente koji su mogli sugerisati isključivo italijansko porijeklo sirovine, uz jasno navođenje upotrebe pšenice iz Arizone.