Hidroelektrana na Prači „Mesići“, koja je puštena u rad za Dan ustanka naroda i narodnosti BiH, 27. jula davne 1950. kao prvi elektroenegretski objekat te vrste započet i izgrađen u bivšoj SFRJ, do kraja ove godine dobiće „kćerku“ – „Mesići Nova“ hidroelektrana, piše portal 058.ba.
Riječ je, kazuje izvršni direktor u ZP „Elektrodistribucija Pale“ a.d. Boško Jugović, o elektroenergetskom objektu koji će predstavljati jednu od savremenijih hidroelektrana protočno-derivacikonog tipa u regionu. Koristiće najveći dio postrojenja postojeće HE „Mesići“ i prelivnu vodu Prača koje se na profilu brane zbog male propusne moći derivacionog sistema i turbina nije mogla hidroenergetski iskoristiti pa je badava oticala prirodnim koritom rijeke.
"Na osnovu urađene detaljne analize i proračuna", dodaje Jugović, došlo se do zaključka da je prelivne vode tehnički moguće i ekonomski opravdano iskoristiti rekonstrukcijom i proširenjem postojećeg dovodnog tunela dužine 1200 metara i izgradnjom nove mašinske zgrade sa ugradnjom tri nova agregata.
Postojeći dovodni sistem, koga čine brana sa ulaznom građevinom, rešetke i zatvaračnica već su, uz inversticiju od 3,3 miliona maraka, rekonstruisani. Profil dovodnog tunela od betona, koji je bio oblika sličnog ćiriličnom slovu „P“, sa prečnikom od 1,8 dobio je okrugao oblik i povećanim prečnikom na 2,5 metara. Time je omogućen protok vode na 12 kubnih metara u sekundi, čime je u tehničkom smislu završena prva najsloženija faza radova pred izgradnju HE „Mesići Nova“.
U drugoj fazi, čija realizacija, kako očekuje direktor Jugović, treba da počne ovih dana, počinje izgradnja dodatnih 50 metara novog, ali ovog puta željeznog cjevovoda, i nove mašinska zgrade, koja će se graditi u parku između postojeće upravne zgrade i odvodnog kanala ispusne vode iz HE „Mesići“ sa tri nova agregata instalisane snage 4,89 megavata. Investiicija je „teška“ 6 miliona maraka koje su iz vlastitih sredstava obezbijedili „Elektroprivreda Republike Srpske“ i „Elektrodistribucija Pale“.
HE „Mesići Nova“ uz povoljne hidrološke prilike davaće godišnje 23,95 gigavat časova električne energije. To je za 35 odsto više od proizvodnje koju je davala postojeća HE. Ili, finansijski gledano, „Elektrodistribucija Pale“, koja djeluje na 13 opština Sarajevsko-romanijske i Gornjedrinske regije, dobiće najmanje 1,1 milion maraka od prihoda koga je donosila „stara“ HE „Mesići“.
|
MUZEJ Za preko 60 godina rada, jer nije radila, iako je bila tehnički i tehnološki ispravna, tokom posljednjeg rata, HE „Mesići“ proizvela je i tržištu isporučila preko milion megavat časova elektrilne energije. Sa izgradnjom HE „Mesići Nova“, stara „dama“ i dalje dugoročno ostaje u radu, ali će imati i svojevrsnu muzejsku ulogu. Svjedočiće kako se od ništa i sa malo sredstava može napraviti objekat koji je, između dva rata, znatno uticao na razvoj ostale privrede ne samo u opštini Rogatice, nego i cijelog Gornjedrisnkog i jednog dijela Sarajevsko-romanijskog regiona, jer je strujom snadbijevala i opštine od Rudog preko Goražda i Foče do Kalinovika i Sokoca. |
Tekst i foto: 058.ba
