Željeznice FBiH u 2025. prevezle manje robe i ostvarile gubitak od 36 miliona KM

Na konferenciji za novinare održanoj danas u Sarajevu saopćeno je da su Željeznice Federacije BiH (ŽFBiH) tokom 2025. godine prevezle 5.858.478 tona robe, što predstavlja pad od 9,32 posto u odnosu na godinu ranije. Istovremeno, u segmentu putničkog saobraćaja zabilježen je rast, pa je tokom prošle godine prevezeno 355.937 putnika, odnosno četiri posto više nego u 2024.

Preliminarne poslovne rezultate za 2025. godinu, kao i uticaj privrednih kretanja na poslovanje, ulogu i značaj Željeznica, predstavio je vršilac dužnosti predsjednika Uprave i generalni direktor ŽFBiH Mirza Hadžibegić.

Govoreći o trenutnim ekonomskim okolnostima u Bosni i Hercegovini, on je naglasio da postojeći trendovi ukazuju na vrlo zahtjevan i neizvjestan period za poslovanje kompanije.

"Gašenje Koksare predstavlja direktan i snažan udar na prihode i samu organizaciju transporta Željeznica FBiH. Koksara je bila jedan od naših najvećih strateških partnera, sa učešćem od oko 30 posto u ukupnim prihodima od usluga transporta roba. Gubitak prihoda na godišnjem nivou procjenjuje se na iznos od 25 miliona KM, od čega se oko pet miliona KM odnosi na Željeznice RS-a", naveo je Hadžibegić.

Kako je pojasnio, dio tog gubitka planira se nadomjestiti kroz transport koksa iz Luke Ploče prema Novoj Željezari u Zenici, ali će takvi prihodi biti značajno manji od onih koje je ranije osiguravala Koksara.

"Kada je riječ o Novoj Željezari Zenica, najave da će ruda iz rudnika Ljubija biti raspoloživa još naredne dvije do tri godine, uz mogućnost stečaja i prekida proizvodnje i ranije, direktno i indirektno bi se odrazilo na smanjenje prihoda za više od 20 miliona KM godišnje. To bi nas dodatno dovelo u veoma tešku situaciju za poslovanje. Dovelo bi u pitanje likvidnost poslovanja, kao i neizvjesnost za egzistenciju naših 2.500 radnika", rekao je Hadžibegić.

Prema njegovim riječima, ukupni prihodi ŽFBiH u 2025. godini iznosili su 106,8 miliona KM, što je za 23,2 miliona KM manje u odnosu na prethodnu godinu. Prihodi ostvareni na osnovu ugovora o transportu sa kupcima iznosili su 76,6 miliona KM, odnosno 22,5 miliona KM manje nego godinu ranije. Ostali prihodi iznosili su 30,2 miliona KM i manji su za 758.352 KM u odnosu na prethodnu godinu.

Ukupni rashodi u 2025. godini iznosili su 142,8 miliona KM i manji su za 1,4 miliona KM u odnosu na 2024. Poslovni rashodi iznosili su 132 miliona KM, što je smanjenje od 6,9 miliona KM u odnosu na prethodnu godinu. Najveći dio tih troškova odnosi se na plate i druga lična primanja zaposlenih u iznosu od 85 miliona KM, dok troškovi amortizacije iznose 25,6 miliona KM. Ostali rashodi i gubici iznose 10,8 miliona KM i veći su za 5,5 miliona KM u odnosu na prethodnu godinu, pri čemu je najznačajnije potraživanje od "Koksare" Lukavac u iznosu od 8,2 miliona KM.

"Ostvaren je gubitak iz redovnog poslovanja u iznosu od 36 miliona KM i veći je za 21,7 miliona KM u odnosu na gubitak za 2024. godinu", istakao je Hadžibegić.

Kao jedan od glavnih razloga ovakvog rezultata naveo je značajan pad međunarodnog transporta robe, koji je smanjen za 51,1 posto, zbog čega su prihodi u tom segmentu pali sa 46,7 miliona KM na 22,8 miliona KM. Podsjetio je da je početkom 2025. godine došlo do prekida saobraćaja na južnoj pruzi, dok je teretni promet ponovo uspostavljen tek u februaru. Zbog toga je, kako je naveo, oko 50 posto ugovora sa Elektroprivredom Srbije ostalo nerealizirano jer je roba trajno preusmjerena na druge transportne pravce.

Hadžibegić je dodao da su ove godine zabilježena veća izdvajanja iz budžeta Federacije BiH nego ranije. Naime, ŽFBiH su dobile 34 miliona KM, dok je prethodnih godina izdvajano 24 miliona KM za finansiranje željezničke infrastrukture i sufinansiranje putničkog saobraćaja, uz dodatnih devet miliona KM odobrenih na osnovu Zakona o finansijskoj konsolidaciji Željeznica.

"Zaključak je da se mora izvršiti potpuno restrukturiranje i izmjena modela poslovanja, uz obaveznu modernizaciju svih procesa u ŽFBiH. To podrazumijeva da se, uz podršku Vlade i Parlamenta FBiH, moraju realizovati: finansijska konsolidacija preduzeća, modernizacija željezničke infrastrukture i procesa rada, te finansijska, energetska i ekološka održivost", rekao je Hadžibegić, ukazujući i na potrebu hitnog usvajanja Zakona o prevozu opasnih materija.