Matične ćelije su potencijalni lijek za bilo koje oboljenje

Matične ćelije iz pupčane vrpce su najkvalitetniji izvor matičnih ćelija koje  možemo prikupiti,  jako  su bogate hematopoeznim matičnim ćelijama koje se koriste u liječenju krvnih oboljenja, a nalaze se u krvi pupčane vrpce, ali i  mezenhimalnih tzv. regenerativnim ćelijama koje se nalaze u tkivu pupčane vrpce, a koje imaju sposobnost da vrše regeneraciju oštećenih tkiva i organa. Matične ćelije iz pupčane vrpce mogu da postanu bilo koja od 200 različitih tipova ćelija koje imamo su organizmu, jer nemaju unaprijed definisanu funkciju, stare su samo 9 mjeseci koliko traje trudnoća i jako brzo se razmnožavaju.

"Ako imate pohranjene vlastite matične ćelije, imate potencijalni lijek za bilo koje oboljenje koje se sada liječe i koje će se liječiti matičnim ćelijama", kaže u razgovoru za naš portal Azra Habibija Ražanica, menadžerica za izvršne poslove marketing i medije u CryoSave.

CryoSave je vodeća europska i svjetska porodična banka matičnih ćelija koja djeluje u okviru Esperite grupacije. CryoSave je jedina banka iz Europe koja se nalazi u vodećih 10 banaka svijeta, od 485 koliko ih trenutno djeluje, jer matične ćelije pohranjuje po najsavremenijim svjetskim standardima.

Prošle godine ova kompanija je proslavila velikih i uspješnih šest godina poslovanja u našoj zemlji.

O značaju izdvajanja matičnih ćelija iz pupčane vrpce Azra Habibija Ražanica objašnjava kako je to najkvalitetniji izvor matičnih ćelija koje čovjek posjeduje, koje su mlade, jako se brzo se razmnožavaju i sve poželjniji su izvor u transplantacijama zbog svojih karakteristika. Svakako pored navedenih karakteristika  najbitnije je da roditelji shvate da je porod jedina prilika da pohrane matične ćelije iz pupčane vrpce, tada i nikada više za to dijete.

Kada je beba rođena matične ćelije su završile svoju osnovnu funkciju izgradnje bebinog organizma i ostaju u tijelu kao rezerva koja služi za obnavljanje i zamjenu oštećenih i ostarjelih ćelija i tkiva u toku života.

Jedna od najvažnijih osobina matičnih ćelija je mogućnost samoobnavljanja. Druga važna osobina matičnih ćelija je njihova sposobnost da se diferenciraju (pretvaraju) u bilo koji tip ćelije. To znači da one imaju nevjerovatnu sposobnost ne samo da proizvode same sebe već i da stvaraju nova tkiva prilikom svoje diobe i razvoja. Njihova sposobnost proizvođenja različitih vrsta specijalizovanih ćelija čini ih tako jedinstvenim, neponovljivim i moćnim u medicinskoj terapiji.

Način prikupljanje i čuvanje ćelija se odvija nakon što se završi porod i nakon što se presječe pupčana vrpca između majke i bebe. Uzimanje uzoraka je bezopasno i bezbolno i za majku i za dijete.

"Prikupljanje uzoraka krvi i tkiva iz pupčane vrpce je jednostavno, traje nekoliko minuta, a matične ćelije se prikupljaju u set, koji roditelji dobiju prije poroda. Zatim uzeti  uzorak preuzima naša logistička služba i šaljemo ga u laboratoriju u Ženevi, gdje se čuvaju uzorci matičnih ćelija porodica iz BiH. Tamo se uzorak dalje analizira, obrađuje i priprema za pohranjivanje po najsavremenijim standardima. Proces analize krvi, utvrđivanja broja i kvaliteta ćelija je praćen vrhunskom tehnologijom. Nakon toga uzorak se dijeli u na dva dijela i čuva na temperaturi -196°C u gasovitoj fazi tečnog azota, na dvije fizički odvojene lokacije za dodatnu sigurnost", pojašnjava Habibija Ražanica.

Prije dvadeset godina, matičnim ćelijama iz pupčane vrpce mogla se liječiti samo jedna jedina bolest, prije deset godina, svega nekoliko bolesti. Prateći historiju razvoja ove oblasti možemo zaključiti da se broj oboljenja koje se liječe matičnim ćelijama iz pupčane vrpce stalno povećava, a isto je i sa brojem kliničkih istraživanja.

MOGUĆNOST LIJEČENJA PREKO 70 TEŠKIH OBOLJENJA

Trenutno se matičnim ćelijama liječi preko 70 teških oboljena, dok se oko  4.500 kliničkih istaživanja provodi  za liječenje najtežih oboljenja, poput cerebralne paralize, multipla  skleroze, dijabetes tipa 1 i raznih karcinoma. Sve to govori o  izvanrednoj moći i potencijalu matičnih ćelija iz pupčane vrpce. Naučnici kažu da su one lijek sadašnjosti, ali i budućnosti.

O zainteresiranosti bh. društva za ovakve metode Habibija Ražanica kaže kako su roditelji konačno dobili priliku i mogućnost da čuvaju matične ćelije iz pupčane vrpce svoje djece i da su svjesni značaja matičnih ćelija, priliku koju roditelji u mnogim zemljama imaju već 27 godina.

"U oktobru je bila 27 godišnjica od kako je urađena prva transplantacija matičnim ćelijama iz pupčane vrpce. Tada je petogodišnji dječak izliječen sestrinim matičnim ćelijama iz pupčane vprce", kaže ona.

U CryoSave su sretni i zadovoljni da se svijest o značaju pohranjivanja matičnih ćelija iz pupčane vrpce značajno promijenila u našoj zemlji u odnosu na početke rada CryoSave-a u BiH od  2009. godine.

U prilog tome govori i oko 5500 porodica iz naše zemlje koji su odlučili da pohrane matične ćelije iz pupčane vrpce svoje djece. "Svi ti roditelji potvrđuju naš moto bolje ih je imati, a ne trebati, nego trebati, a nemati ih!", kaže Habibija Ražanica.

Banka CryoSave je akreditovana kao ovlaštena institucija za prikupljanje, analizu, obradu,  krioprezervaciju i dugogodišnje čuvanje matičnih ćelija iz krvi i tkiva pupčane vrpce, od svih nadležnih institucija. CryoSave banka djeluje na 6 kontinenata sa poslovnicama u 40 zemalja. Ima više od 300.000 pohranjenih uzoraka matičnih ćelija iz krvi i tkiva pupčane vrpce, iz čak 70 zemalja u 6 laboratorija koje posjeduje CryoSave. 

Otkriće matičnih ćelija je jedno od najvećih dostignuća savremene medicine što dokazuje i činjenica da je Nobelova nagrada za medicinu u 2012. godini dodjeljena Japancu Širiju Jamanka i Britancu Džonu Gurdonu, za otkrića iz oblasti liječenja matičnim ćelijama. Žiri Nobelove nagrade izjavio je da njihova otkrića označavaju revoluciju u shvatanju kako se razvijaju ćelije i organizmi.

I.M.