Sokolac: Kogeneracijska energana šansa za jeftiniju energiju

Zamjenik načelnika opštine Sokolac Ljubomir Erić i predsjednik Skupštine opštine Sokolac Danko Vučetić sa saradnicima, razgovarali su nedavno sa predstavnicima SA – grupe, odnosno Autorizovane konsultantske kuće - grupacije Svjetske banke, o daljoj saradnji na projektu izgradnje Kogeneracijske bio-energane u ovoj lokalnoj zajednici.

Poznato je da Bosna i Hercegovina raspolaže ogromnim količinama bio mase i da je ona ravnomjerno raspoređena, te se može  koristiti u širokoj primjeni kao obnovljivi  izvor energije, tim prije što se na ovaj način smanjuje emisija ugljen dioksida u zemljinoj atmosferi. To je kao jednu od šansi prepoznala i lokalna vlast u Sokocu i ušla u razgovore sa predstavnicima UNDP-a, o  mogućnostima izgradnje kogeneracijske-energane, koja bi proizvodila 3,5  toplotne i jedan megavat električne energije.

"Mislim da je trenutno i sam projekat i ova poslovna prilika u opštini Sokolac u nekoj vrlo naprednijoj  fazi, možda u još naprednijoj nego što smo mi danas tretirali slučaj, mada je ta naša rezerva razumljiva jer donosioca  odluke nije bilo tu.  Nadam se pozitivnoj odluci u narednih par mjeseci i eventualno nekom početku rada, već u narednih pet mjeseci.  To su moja očekivanja i to će biti naš prijedlog iz grupacije Svjetske banke", nada se Aldin Ćelović, iz SA grupe zadužen za  područje zapadnog Balkana. Kako su nakon ovog sastanka kompletirani svi podaci i dokumenti neophodni za izvještaj koji će konsultantska kuća ponuditi odgovarajućoj grupaciji Svjetske banke, ništa neće biti upitno.

"Ono što je opština Sokolac do sada uradila sasvim je dovoljno za nas konsultante Međunarodne finansijske korporacije (IFC- jedne od pet pravnih subjekata koji čine Grupaciju Svjetska banka) da preporučimo  ovaj projekat za detaljniju analizu i za ulazak u neke naredne faze. Pri tom se ne treba ograničiti na IFC pri pronalasku investitora i finasijera, jer postoji značajan interes i drugih Medjunarodnih razvojnih banaka za finasiranjem ovakvih projekata", kaže Doc. dr Azrudin Husika sa Mašinskog fakulteta u Sarajevu.

Fosilna goriva zamijeniti obnovljivim izvorima energije

Ugljen dioksid koji nastaje u procesu sagorijevanja fosilnih goriva je gas koji se apsorbuje milionima godina i kao takav ne ulazi u proces prirodnog kruženja materije, što remeti ustaljeni tok. Takav ugljen-dioksid negativno utiče na klimatske promjene, pa su Ujedinjene nacije preko svog razvojnog programa UNDPI  odlučile da kroz različite vidove podsticaja podrže  sve subjekte koji žele raditi na zaštiti životne sredine. Jedna od njih je pomoć u korištenju bio-mase kao goriva, za proizvodnju energije. Lokalna vlast u Sokocu je u Strategiju razvoja ugradila ovaj vid korištenja obnovljivih izvora energije i uradila Predprojekat izgradnje kogeneracijske energane manjeg kapaciteta.

"Riječ je o Kogeneracijskoj energani kapaciteta jedan megavat električne energije  i  3,5 megavata toplotne energije sa stanovišta potencijala biomase kojom mi raspolažemo. Mi smo inače u prethodnom periodu dostavili pomenutoj konsultantskoj kući neophodne podatke koji se tiču tehničkih karakteristika naše gradske Toplane i raspoložive bio mase, koja se nalazi u šumi,  na stovarištu i koju čine ostaci od primarne prerade drveta. Naveli smo količine koje su na raspolaganju kada je u pitanju opština Sokolac i na osnovu tih podataka, zaključili smo da je moguće da ovdje uspostavimo jednu takvu kogeneraciju. Imajući u vidu da postoji nekoliko načina finansiranja mi smo zainteresovani za  javno-privatno partnerstvo ili jednu vrstu koncesije", ocijenio je načelnik za privredu i finansije opštine Sokolac Mitar Pržulj.

heftinija toplotna i električna energija iz šumskog otpada

U opštini Sokolac velike nade polažu u Kogeneracijsku bio-energanu prije svega zbog rješavanja problema gradskog grijanja. U tek minuloj sezoni Nova Toplana je zagrijavala tek 25.000 metara kvadratnih stambenog i poslovnog prostora, što je manje od polovine raspoloživog.

"Postoji mogućnosti i za proširenje toplovodne mreže i do 60.000 metara kvadratnih, što bi u svakom slučaju doprinijelo da to novo Javno komunalno preduzeće 'Sokolac'  bude profitabilno i da može samo sebe da finansira, te da može da funkcioniše čitavih 12 mjeseci u godini," cijene u Odjeljenju za privredu i finansije, opštine Sokolac.

Predsjednik Skupštine opštine Sokolac Danko Vučetić, informisao je goste o raspoloživim vidovima bio mase na sarajevsko-romanijskoj regiji. Prema njegovim riječima Šumsko- privredno područje „Sokolačko“  raspolaže ukupnom količinom  od 74. 620 metara kubnih bio- mase godišnje. Ovoj količini treba dodati skoro istu količinu kore i iverja od sječivog etata, što ukazuje da je raspoloživa bio-masa dobar osnov za izgradnju manje Kogeneracijske energane na ovom području.