Program posebnog nadzora nad prisustvom karantinski štetnog organizma Alternaria mali Roberts

 

Službeni glasnik Republike Srpske - broj 41, 11.5.2021.

Na osnovu člana 31. Zakona o zaštiti zdravlja bilja u Republici Srpskoj (“Službeni glasnik Republike Srpske”, broj 25/09) i člana 76. stav 2. Zakona o republičkoj upravi (“Službeni glasnik Republike Srpske”, broj 115/18), ministar poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede donosi

 

PROGRAM

POSEBNOG NADZORA NAD PRISUSTVOM KARANTINSKI ŠTETNOG ORGANIZMA ALTERNARIA MALI ROBERTS
- PROUZROKOVAČA ALTERNARIJSKE PJEGAVOSTI JABUKE NA PODRUČJU REPUBLIKE SRPSKE U 2021. GODINI

 

Član 1.

Ovim programom utvrđuju se mjere, rokovi, način sprovođenja mjera, subjekti koji ih sprovode, izvori i način osiguranja i korištenja sredstava, kao i način kontrole sprovođenja mjera posebnog nadzora nad prisustvom Alternaria mali Roberts - prouzrokovača alternarijske pjegavosti jabuke na području Republike Srpske u 2021. godini.

Član 2.

(1) Cilj ovog programa je utvrđivanje prisustva, odnosno odsustva karantinski štetnog organizma Alternaria mali - prouzrokovača alternarijske pjegavosti jabuke u matičnim zasadima registriranih rasadnika, na poljoprivrednim gazdinstvima i okućnicama, kao i u proizvodnim zasadima biljnih vrsta domaćina patogena.

(2) Biljne vrste domaćini ovog patogena u Republici Srpskoj su jabučaste voćne vrste, vrste roda Malus (jabuka [Malus domestica Borkh.] i divlja jabuka [Malus sylvestris (L.) Mill.]).

(3) Posebnim nadzorom istražuje se šire područje, odnosno lokaliteti na kojima se u Republici Srpskoj uzgajaju biljke domaćini iz stava 2. ovog člana radi određivanja statusa istraživanog područja za navedeni organizam, te utvrđivanja mogućih putanja ulaska ili širenja u Republici Srpskoj.

Član 3.

(1) Poseban nadzor radi detekcije karantinski štetnog organizama Alternaria mali sprovodi se na cijeloj teritoriji Republike Srpske.

(2) Poseban nadzor i mjere nadzora u registriranim rasadnicima sprovodi Republička uprava za inspekcijske poslove (u daljem tekstu: Inspektorat).

(3) Institucije koje imaju ovlast Ministarstva poljoprivrede, šumarstva i vodoprivrede (u daljem tekstu: Ministarstvo) za sprovođenje poslova od javnog interesa u oblasti dijagnostike štetnih organizama i zaštite zdravlja bilja za karantinski štetni organizam Alternaria mali (u daljem tekstu: ovlašćene institucije) sprovode poseban nadzor u proizvodnim zasadima, kao i na poljoprivrednim gazdinstvima i okućnicama.

(4) Ovlašćena institucija priprema informacione letke sa stručnim savjetima o načinima sprečavanja širenja i mogućim mjerama kontrole patogena i vektora.

(5) Program posebnog nadzora podrazumijeva monitoring koji se sprovodi nad prisustvom štetnih organizama (u daljem tekstu: monitoring).

Član 4.

Odabir lokacija vrši se na osnovu poznavanja biologije karantinski štetnog organizma, klimatskih uvjeta za njegov razvoj i geografske distribucije i veličine komercijalnih proizvodnih zasada, registriranih rasadnika i matičnih zasada i drugih površina na kojima se uzgajaju biljke domaćini.

Član 5.

(1) Područja rada su mjesta proizvodnje sadnog materijala, kao i proizvodni zasadi, poljoprivredna gazdinstva i okućnice na kojima se uzgajaju biljke domaćini Alternaria mali.

(2) Nadzorom se obuhvaćaju matični zasadi u registriranim rasadnicima, proizvodni zasadi, poljoprivredna gazdinstva i okućnice na kojima se uzgajaju biljke domaćini Alternaria mali u Republici Srpskoj.

Član 6.

Vrijeme vršenja nadzora propisano je na osnovu životnog ciklusa štetnog organizma i fenologije biljaka domaćina, a vrši se u skladu sa međunarodno priznatim i validnim dijagnostičkim metodama.

Član 7.

(1) Vizuelni pregledi i uzimanje službenih uzoraka od ovlašćene institucije vrši se tokom sezone rasta biljaka domaćina, kada su simptomi vidljivi.

(2) Vizuelne preglede i uzimanje službenih uzoraka vrše ovlašćene institucije uz prisustvo zaposlenih u Ministarstvu, koji obavljaju poslove pružanja stručnih usluga u poljoprivredi, a koji određuju lokaciju i zasad za uzimanje uzoraka.

(3) Tok vizuelnog pregleda i način uzorkovanja propisan je u Prilogu 1. ovog programa i čini njegov sastavni dio.

(4) Monitoring ovisi o vrsti biljke domaćina i vrši se:

1) na matičnim stablima u registriranim rasadnicima jabuke - biljaka domaćina,

2) u proizvodnim zasadima jabuke,

3) na biljkama domaćinima koje se uzgajaju na poljoprivrednim gazdinstvima i okućnicama.

(5) Biljke se pregledaju pojedinačno, dok je pri opisu mjesta uzimanja uzoraka obavezno detaljno opisati mjesto uzorkovanja sa obaveznim unošenjem GPS pozicije, a to se navodi i u Zapisniku o uzimanju uzoraka i prijavi uzoraka, čiji je izgled propisan u Prilogu 2. ovog programa i čini njegov sastavni dio.

Član 8.

Broj vizuelnih pregleda i uzoraka za laboratorijsko ispitivanje nad prisustvom Alternaria mali, koji vrši ovlašćena institucija, prikazan je u Tabeli 1. u Prilogu 3. ovog programa, koji čini njegov sastavni dio, a detaljan prikaz broja uzoraka bit će definiran ugovorom o uvjetima za realizaciju i korištenje sredstava za finansiranje programa iz oblasti zaštite zdravlja bilja.

Član 9.

Broj službenih uzoraka sadnog materijala biljaka domaćina za laboratorijsko ispitivanje prisustva Alternaria mali, čije uzimanje vrši Inspektorat, prikazan je u Tabeli 2. u Prilogu 3. ovog programa.

Član 10.

(1) Laboratorijska ispitivanja uzoraka vrše se u skladu sa međunarodno priznatim i validnim dijagnostičkim metodama.

(2) Laboratorijski izvještaji, osim rezultata analiza, moraju sadržavati i metode po kojima je vršena detekcija.

Član 11.

(1) Lokacije uzorkovanja i vizuelnih pregleda unose se u Fito-Gis aplikaciju.

(2) Na osnovu rezultata sprovođenja ovog programa, uzorkovanja i izvještaja iz laboratorija, ovlašćene institucije dužne su da izrade kartu lokacija uzorkovanja i kartu lokacija sa pozitivnim uzorcima koristeći Fito-Gis aplikaciju.

3) Ovlašćene institucije dostavljaju Ministarstvu, u elektronskom obliku, karte iz stava 2. ovog člana i spisak GPS lokacija u XY koordinatnom sistemu.

Član 12.

(1) Rok za uzimanje uzoraka matičnih stabala iz registriranih rasadnika, proizvodnih zasada, poljoprivrednih gazdinstava i okućnica, te dostavljanje uzoraka ovlašćenoj laboratoriji radi laboratorijskih analiza je 1. decembar 2021. godine.

(2) Konačan izvještaj o sprovedenom programu, kao i karte iz člana 11. stav 2, dostavljaju se Ministarstvu do 10. decembra 2021. godine.

(3) Svi vršioci ovog programa odmah izvještavaju Ministarstvo o posebnim događajima tokom njegovog sprovođenja, a posebno o svim slučajevima otkrivanja štetnog organizma koji je predmet posebnog nadzora.

(4) U slučaju otkrivanja štetnih organizama koji su predmet posebnog nadzora, vršioci odmah obavještavaju Ministarstvo i Inspektorat, koji preduzima neophodne fitosanitarne mjere s ciljem sprečavanja širenja i suzbijanja štetnog organizma, a u skladu sa propisima iz ove oblasti, te o tom obavještava Ministarstvo.

Član 13.

Ukupni rezultati ovog programa vode se i dostavljaju Ministarstvu na obrascima 1, 2. i 3, koji se nalaze u Prilogu 4. ovog programa i čine njegov sastavni dio.

Član 14.

Sprovođenje ovog programa finansira se iz budžeta Republike Srpske na osnovu Pravilnika o uvjetima i načinu ostvarivanja novčanih podsticaja za razvoj poljoprivrede i sela u 2021. godini - pravo na podsticajna sredstva za finansiranje programa iz oblasti zaštite zdravlja bilja.

Član 15.

Stupanjem na snagu ovog programa prestaje važiti Program posebnog nadzora nad prisustvom karantinski štetnog organizama Alternaria mali Roberts - prouzrokovača alternarijske pjegavosti jabuke na području Republike Srpske u 2020. godini (“Službeni glasnik Republike Srpske”, broj 29/20).

Član 16.

Ovaj program stupa na snagu osmog dana od dana objave u “Službenom glasniku Republike Srpske”.

 

Broj: 12.03.3-330-1108/21
23. aprila 2021. godine

Banjaluka

 

Ministar,

Dr. Boris Pašalić, s.r.