Pravilnik o vrstama alternativnih investicionih fondova sa privatnom ponudom

Službeni glasnik Republike Srpske, broj 121, 07.12.2022.

 

Na osnovu člana 254. stav 3. i člana 260. tačka a) Zakona o tržištu hartija od vrijednosti (“Službeni glasnik Republike Srpske”, br. 92/06, 34/09, 8/12, 30/12, 59/13, 86/13, 108/13, 4/17, 63/21, 11/22 i 63/22) i člana 212. stav 3. Zakona o investicionim fondovima (“Službeni glasnik Republike Srpske”, br. 92/06, 82/15, 94/19 i 64/22), Komisija za hartije od vrijednosti Republike Srpske, na sjednici održanoj 22.novembra 2022.godine, donijela je

PRAVILNIK

O VRSTAMA ALTERNATIVNIH INVESTICIONIH FONDOVA SA PRIVATNOM PONUDOM

I - UVODNE ODREDBE

Član 1. Ovim pravilnikom propisuju se:

(1) osnovne karakteristike alternativnih investicionih fondova sa privatnom ponudom (u daljem tekstu: AIF) koji se mogu osnovati u Republici Srpskoj,

(2) dozvoljena ulaganja, ograničenja ulaganja i zaduživanja AIF,

(3) kriterijumi za procjenu ispunjavanja uslova za profesionalne investitore u AIF.

II - VRSTE I KARAKTERISTIKE AIF

Član 2.

(1) U Republici Srpskoj mogu se osnovati sljedeće vrste AIF:

a) AIF opšte prirode;

b) posebne vrste AIF:

1) AIF privatnog kapitala (engl. private equity),

2) AIF preduzetničkog kapitala (engl. venture capital),

3) fond fondova,

4) hedž fond,

5) specijalizovani AIF,

6) AIF za ulaganje u nepokretnosti.

(2) Svaki AIF u svom poslovnom imenu obavezno sadrži oznaku iz koje je vidljiva njegova vrsta.

Član 3.

(1) AIF iz člana 2. t. a) i b) podt. 1), 2), 3), 4) i 5) ovog pravilnika osniva se kao otvoreni investicioni fond.

(2) AIF iz člana 2. tačka b) podtačka 6) ovog pravilni- ka osniva kao zatvoreni AIF.

Član 4.

(1) AIF opšte prirode je AIF sa privatnom ponudom koji može ulagati u imovinu iz člana 136. i člana 210. stav 1. t. b), v), g) i đ) Zakona o investicionim fondovima (u daljem tekstu: Zakon) i obavezu da izvrši barem šest različitih ulaganja u imovinu.

(2) Uplata profesionalnih investitora u AIF opšte prirode je jednokratna, bez obaveze dodatnih uplata.

Član 5.

(1) AIF privatnog kapitala je AIF sa privatnom ponudom čija se imovina, u skladu sa pravilima poslovanja AIF, pretežno ulaže u privredne subjekte s ciljem opti- mizacije njihove poslovne i finansijske uspješnosti, a s ciljem ostvarenja prinosa na uložena sredstva.

(2) AIF privatnog kapitala može se osnovati samo na određeno vrijeme.

Član 6.

(1) AIF preduzetničkog kapitala je AIF sa privat- nom ponudom čija se imovina, u skladu sa pravilima poslovanja AIF, pretežno ulaže u privredne subjekte koji su novoosnovani ili su u početnim fazama poslovanja, a prema procjeni društva za upravljanje alternativnim in- vesticionim fondovima (u daljem tekst: DUAIF) pokazuju potencijal za rast i širenje poslovanja.

(2) Privredni subjekti u početnim fazama poslovanja su subjekti koji posluju u periodu kraćem od pet godina.

Član 7.

(1) Fond fondova je AIF sa privatnom ponudom čija se imovina, u skladu sa pravilima poslovanja AIF, ulaže u udjele drugih AIF.

(2) AIF iz stava 1. ovog člana može se osnovati kao AIF definisan Zakonom i ovim pravilnikom ili koji ulaže u različite vrste AIF, što se definiše pravili- ma poslovanja.

Član 8.

Hedž fond je AIF sa privatnom ponudom čija se imovina ulaže u visoko rizičnu imovinu različitih vrsta, de- finisanu pravilima poslovanja AIF, radi ostvarivanja visokog prinosa u kratkom roku.

Član 9.

(1) Specijalizovani AIF je AIF sa privatnom ponu- dom koji se specijalizuje za ulaganje u pojedinu industriju ili područje, kao što su održivi razvoj, ekologija, energija, tehnologija, promet i drugo, ili u pojedine robe, kao što su, na primjer, plemeniti metali, umjetnička djela, nakit, drago kamenje i drugo, definisano pravilima po- slovanja AIF.

(2) Poslovno ime AIF iz stava 1. ovog člana obavezno uključuje i specifično područje koje je predmet ulaganja AIF.

Član 10.

AIF za ulaganje u nepokretnosti je AIF čija se imovina, u skladu sa pravilima poslovanja, pretežno ulaže u nepokretnosti ili imovinu koja se smatra ulaganjem u nepokretnosti u skladu sa članom 211. st. 1, 2. i 3. Zakona.

III - DOZVOLjENA ULAGANjA, OGRANIČENjA ULAGANjA I ZADUŽIVANjA AIF SA PRIVATNOM PONUDOM

Član 11.

AIF sa privatnom ponudom ulaže u imovinu iz člana 136. i člana 210. stav 1. Zakona, ovim pravilnikom i investicionom politikom i ciljevima ulaganja predviđenim pravilima poslovanja AIF.

Član 12.

(1) AIF sa privatnom ponudom opšte prirode podliježe sljedećim ograničenjima ulaganja:

a) ulaže u imovinu iz člana 136. i člana 210. stav 1. t. b), v), g) i đ) Zakona,

b) ulaganja AIF obavezno se sastoje od najmanje šest različitih ulaganja u imovinu iz člana 136. i člana 210. stav 1. t. b), v), g) i đ) Zakona,

v) tri ulaganja najveće vrijednosti iz tačke b) ovog sta- va ne smiju da pređu 60% neto vrijednosti imovine AIF.

(2) DUAIF je dužan da u pravilima poslovanja AIF propiše da su uplate profesionalnih investitora u AIF sa privatnom ponudom opšte prirode jednokratne, bez oba- veze dodatnih uplata.

Član 13.

(1) Pod pretežnim ulaganjem AIF podrazumijeva se ulaganje najmanje 70% neto vrijednosti imovine AIF u određenu vrstu imovine.

(2) DUAIF je dužan da, u pravilima poslovanja AIF, propiše postupke i mehanizme koji će udjeličarima AIF omogućiti donošenje odluke o prenosu poslova upravlja- nja na drugi DUAIF u slučaju neispunjenja uslova iz stava 1. ovog člana.

Član 14.

(1) Najmanje 70% neto vrijednosti ulaganja imovine AIF privatnog kapitala u privredne subjekte moraju biti u formi vlasničkih instrumenata ili instrumenata slič- nih vlasničkim instrumentima.

(2) Vlasnički instrumenti su redovne (obične) akcije u akcionarskim društvima i udjeli u društvima sa ogra- ničenom odgovornošću.

(3) Instrumenti slični vlasničkim instrumentima, iz stava 1. ovog člana, obuhvataju instrumente finansi- ranja koji predstavljaju kombinaciju vlasničkog kapitala i duga, pri čemu je prinos od takvih instrumenata pove- zan sa dobitkom ili gubitkom pravnog lica u koje je AIF privatnog kapitala uložio svoju imovinu, a otplata in- strumenata u slučaju neispunjenja obaveza nije potpuno obezbijeđena.

(4) Instrumenti slični vlasničkim instrumentima, iz stava 1. ovog člana, uključuju, ali nisu ograničeni na različite instrumente finansiranja, kao što su:

a) subordinisani dug (engl. subordinated loans),

b) tiho partnerstvo (engl. silent participation),

v) zajmovi sa učešćem (engl. participating loans),

g) pravo na udio u dobiti (engl. profit participating rights),

d) konvertibilne obveznice (engl. convertible bonds),

đ) obveznice sa varantima (engl. bonds with warrants).

(5) Iz imovine AIF privatnog kapitala dozvoljeno je davati obezbijeđene i neobezbijeđene zajmove, kao što je kratkoročno finansiranje likvidnosti (enlg. bridge financing) isključivo privrednom subjektu u koji je AIF privatnog kapitala već uložio.

Član 15.

(1) Uplate udjeličara u AIF su višestruke, a vrše se na poziv DUAIF na osnovu preuzetih obaveza uplate kapi- tala udjeličara, u skladu sa pravilima poslovanja AIF.

(2) Neto vrijednost imovine AIF predstavlja vrijed- nost ukupne imovine umanjene za vrijednost obaveze AIF.

(3) Obaveza uplate kapitala znači svaku obavezu, na osnovu koje je udjeličar AIF privatnog kapitala, dužan u roku utvrđenom u pravilima poslovanja AIF privatnog kapitala da stekne udjele ili da izvrši uplatu kapitala.

(4) Pravila poslovanja AIF privatnog kapitala oba- vezno sadrže opis postupanja u slučaju kada udjeličar AIF ne izvrši uplatu kapitala.

Član 16.

(1) DUAIF je dužan da u pravilima poslovanja AIF privatnog kapitala propiše minimalni broj ulaganja i dinamiku ulaganja AIF privatnog kapitala.

(2) Dati zajmovi iz člana 14. stav 5. ovog pravilnika ulaze u obračun ograničenja iz člana 14. stav 1. ovog pra- vilnika.

(3) DUAIF može za račun AIF privatnog kapitala uzimati kredite i zajmove, izdavati dužničke finansijske instrumente ili davati jemstva samo ako je takvo uzimanje kredita i zajmova, izdavanje dužničkih finansijskih in- strumenata ili garancija, kao i najveći iznos finansijske poluge, definisano pravilima poslovanja AIF.

Član 17.

(1) DUAIF je dužan da u pravilima poslovanja AIF privatnog kapitala propiše postupke i mehanizme koji će udjeličarima, odnosno akcionarima AIF omogućiti:

a) učešće u potvrđivanju odluke o izboru revizora AIF,

b) učešće u odlučivanju o promjeni investicione stra- tegije i/ili ciljeva AIF, ograničenja ulaganja i sektora ulaganja koja su sastavni dio pravila poslovanja AIF,

v) učešće u usvajanju finansijskih izveštaja AIF,

g) donošenje odluke o prenosu upravljanja na drugi DU- AIF,

d) davanje saglasnosti na odluke iz člana 16. stav 3. ovog pravilnika,

đ) davanje drugih saglasnosti i odobrenja DUAIF,

e) dobijanje informacija o stanju imovine AIF, inve- sticionim mogućnostima ili o drugim uslovima bitnim za upravljanje imovinom AIF.

Član 18.

(1) Najmanje 70% neto vrijednosti ulaganja imovine AIF preduzetničkog kapitala ulaže se u vlasničke in- strumente ili instrumente sličnim vlasničkim instru- mentima.

(2) Iz imovine AIF preduzetničkog kapitala dozvo- ljeno je davati obezbijeđene ili neobezbijeđene zajmove, kao što je kratkoročno finansiranje likvidnosti (bridge financing) isključivo privrednom subjektu u koji je AIF preduzetničkog kapitala već uložio.

(3) Uplate u AIF preduzetničkog kapitala mogu biti i višekratne u skladu sa pravilima poslovanja AIF.

Član 19.

(1) Nije dozvoljena upotreba finansijske poluge od strane AIF preduzetničkog kapitala prilikom ulaganja u privredne subjekte iz stava 3. ovog člana.

(2) DUAIF koji upravlja AIF preduzetničkog kapitala može se zaduživati, izdavati dužničke finansijske instru- mente ili davati garancije za AIF preduzetničkog kapitala, pod uslovom da su takva zaduživanja, izdavanje dužničkih finansijskih instrumenata ili garancije pokriveni oba- vezom uplate kapitala na poziv i ne dovode do povećanja izlo- ženosti AIF iznad nivoa obaveza uplate kapitala.

(3) Privredni subjekt iz člana 6. ovog pravilnika je privredni subjekt koji:

a) nije listiran niti se njime trguje na regulisanom tržištu ili multilateralnoj trgovinskoj platformi u vrijeme kada se isti stiče za račun AIF,

b) nije subjekt za zajednička ulaganja (investicioni fond),

v) nije banka ili bankarski holding u smislu zakona kojim se uređuje poslovanje banaka, investiciono društvo u smislu zakona kojim se uređuje tržište kapitala ili osiguravajuće društvo u smislu zakona kojim se uređuje osnivanje i poslovanje društava za osiguranje.

(4) Imovina AIF preduzetničkog kapitala može se ulagati u:

a) vlasničke instrumente ili instrumente slične vlasničkim instrumentima:

1) koje je izdao privredni subjekt iz stava 3. ovog člana, a AIF ih je stekao direktno od tog subjekta,

2) koje je izdao privredni subjekt iz stava 3. ovog člana u zamjenu za vlasnički instrument izdat od strane subjekta iz stava 3. ovog člana ili

3) koje je izdao subjekt koji je većinski vlasnik privrednog subjekta iz stava 3. ovog člana i koje je AIF pre- duzetničkog kapitala stekao u zamjenu za vlasnički in- strument koje je izdao subjekt iz stava 3. ovog člana;

b) obezbijeđene ili neobezbijeđene zajmove koje AIF preduzetničkog kapitala daje privrednom subjektu u koji je AIF preduzetničkog kapitala već ulagao, pod uslovom da se za takve zajmove ne koristi više od 30% neto imovine AIF;

v) udjele ili akcije privrednog subjekta iz stava 3. ovog člana stečene od postojećih članova ili akcionara tog subjekta;

g) udjele u AIF jednog ili više drugih AIF preduzetničkog kapitala, pod uslovom da ti AIF preduzetničkog kapitala i sami nisu uložili više od 10% neto imovine AIF u AIF preduzetničkog kapitala.

Član 20.

(1) Fond fondova može ulagati u udjele drugih fondova u skladu sa odredbama ovog pravilnika i pravilima poslovanja AIF.

(2) Obaveze uplate udjeličara fonda fondova su jednokratne, bez obaveze za dodatnim uplatama.

Član 21.

Hedž fond može ulagati u imovinu u skladu sa pravilima poslovanja AIF.

Član 22.

(1) Najmanje 70% neto vrijednosti specijalizovanog AIF ulaže se u specifično područje koje je predmet ula- ganja AIF.

(2) Obaveze uplate udjeličara specijalizovanog AIF su jednokratne, bez obaveze za dodatnim uplatama.

Član 23.

(1) AIF sa privatnom ponudom za ulaganje u nepokret- nosti može se osnovati, odnosno organizovati samo kao zatvoreni AIF.

(2) Najmanje 70% neto vrijednosti AIF sa privatnom ponudom za ulaganje u nepokretnosti ulaže se u imovinu iz člana 211. Zakona.

(3) Obaveze uplate akcionara AIF sa privatnom ponu- dom za ulaganje u nepokretnosti su jednokratne, bez obaveze za dodatnim uplatama.

IV - KRITERIJUMI ZA PROCJENU ISPUNjAVANjA USLOVA ZA PROFESIONALNE INVESTITORE U AIF

Član 24.

Udjeli u AIF sa privatnom ponudom mogu se nuditi profesionalnim investitorima definisanim Zakonom o tržištu hartija od vrijednosti i profesionalnim inve- stitorima u AIF, u skladu sa Zakonom.

Član 25.

(1) S ciljem procjene ispunjavanja uslova profesional- nog investitora definisanih Zakonom o tržištu hartija od vrijednosti i profesionalnog investitora u AIF iz člana 196. stav 3. Zakona, DUAIF je dužan da prikupi podatke o investicionim ciljevima investitora, njegovoj finansijskoj situaciji, kao i znanju i iskustvu u oblasti ulaganja.

(2) Prikupljeni podaci o investicionim ciljevima investitora sadrže podatke o planiranom trajanju ulaganja, spremnosti na preuzimanje rizika, profilu rizič- nosti investitora i svrsi ulaganja.

(3) Prikupljeni podaci o finansijskoj situaciji investitora sadrže podatke o izvoru i visini redovnih pri- hoda investitora i njegovoj imovini, uključujući podatke o likvidnim sredstvima, ulaganjima, nepokretnostima i redovnim finansijskim obavezama.

(4) Prikupljeni podaci o znanju i iskustvu investitora koji su potrebni za razumijevanje rizika povezanih sa ulaganjem u udjele u AIF sadrže sljedeće:

a) vrste imovine, usluga i transakcija sa kojima je investitor upoznat,

b) prirodu, obim i učestalost transakcija investitora sa finansijskim instrumentima, kao i drugim oblicima imovi- ne u koju AIF može da ulaže i periodu u kom su one izvršene,

v) stručnu spremu i zanimanje investitora.

(5) DUAIF je dužan da investitoru na jasan i razumljiv način da podatke o bitnim karakteristikama AIF, kao i vrstama i značaju svih rizika povezanih sa ulaganjem u konkretan AIF, i da pribavi od investitora posebnu potpisanu izjavu o razumijevanju i prihvatanju istih.

(6) Na osnovu podataka prikupljenih u skladu sa Zakonom i ovim članom, DUAIF je dužan da procijeni da li je ulaganje u udjele određenog AIF primjereno za investi- tora i sastavi izvještaj o primjerenosti koji je dužan da dostavi investitoru.

(7) DUAIF ne smije da navodi investitore na uskraćivanje podataka neophodnih za procjenu ispunjavanja uslova.

(8) DAUIF može da smatra vjerodostojnim podatke koje je prikupio od investitora, osim ukoliko zna ili mora znati da su podaci očigledno zastarjeli, netačni ili nepotpuni.

V - PRELAZNE I ZAVRŠNE ODREDBE

Član 26.

Ovaj pravilnik stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u “Službenom glasniku Republike Srpske”.

 

Broj: 01-11-CXXXVI-605/22

22. novembra 2022. godine

Banja Luka

 

Predsjednik

Komisije za hartije od vrijednosti RS, Ognjen Mihajlović, s.r.